სიძულვილის ენა ინტერნეტმედიაში - ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება

სამართალი - 18:00, 21 Jun, 2015

1342

სამართლის ექსპერტი ირაკლი კობიძე ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს 2015 წლის 16 ივნისის გადაწყვეტილებას ეხმაურება, რომელიც ინტერნეტმედიაში გავრცელებულ მასალაზე სიძულვილის ენით დაწერილ კომენტარებს ეხება.

,,ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს 2015 წლის 16 ივნისის ძალიან საინტერესო გადაწყვეტილება მედიასაშუალებების გამოხატვის თავისუფლებასთან დაკავშირებით

საქმე შეეხება ესტონურ ინტერნეტ მედიაკომპანიას Delfi, რომელსაც ესტონურმა სასამართლოებმა დააკისრეს საზღვაო ტრანსპორტის კომპანიის სასარგებლოდ 320 ევროს გადახდა იმის გამო, რომ მან დროულად არ წაშალა მკითხველების მიერ სიძულვილის ენით დაწერილი კომენტარები, რომელიც თან ერთვოდა საზღვაო კომპანიის საქმიანობასთან დაკავშირებულ სტატიას.

Delfi-მ მიმართა ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოს მის მიმართ გამოხატვის თავისუფლების შესაძლო დარღვევის ფაქტის გამო.

სტრასბურგის სასამართლომ მიიჩნია, რომ Delfi-ს მიმართ ადგილი არ ჰქონდა კონვენციის მე-10 მუხლით გარანტირებული თავისუფლების დარღვევას, შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. მიუხედავად იმისა, რომ ინტერნეტმედია წარმოადგენს გამოხატვის თავისუფლების უზრუნველყოფის უპრეცედენტოდ ეფექტურ საშუალებას, ამავდროულად იზრდება სიძულვილის ენით გაკეთებული განცხადებებისა და ძალადობრივი მოწოდებების დიდი მასშტაბებით გავრცელების რისკი.

2. ინტერნეტმედია იმით განსხვავდება ვიდეო, აუდიო და ბეჭდური მედიისაგან, რომ ამ უკანასკნელის შემთხვევაში მომხმარებელთა მიერ გაკეთებული კომენტარები ხვდება რედაქტორის მოქმედების არეალში მათი საჯაროდ გამოქვეყნებამდე, მაშინ როდესაც ინტერნეტმედიაპორტალზე მომხმარებლები რედაქტორის გვერდის ავლით აქვეყნებენ თავიანთ კომენტარებს. შესაბამისად სიძულვილის ენით გაკეთებული განცხადებების გავრცელებაზე პასუხისმგებლობა განსხვავებულია.

3. ძალზე ხშირად, ინტერნეტმედიის მოხმარებლები კომენტარებს აქვეყნებენ არაიდენტიფიცირებადი სახელებით, როგორც ეს Delfi-ს შემთხვევაში იყო, შესაბამისად საზღვაო ტრანსპორტირების კომპანიას არ ჰქონდა შესაძლებლობა სარჩელი აღეძრა უშუალოდ კომენტარების ავტორთა წინააღმდეგ.

4. შესაბამისად, პასუხისმგებლობა სწორად დაეკისრა ინტერნეტმედიასაშუალებას იმის გამო, რომ მან დროულად არ წაშალა სიძულვილისა და ძალადობის შემცველი კომენტარები (წაშალა გამოქვეყნებიდან 6 კვირის შემდეგ, როდესაც საზღვაო ტრანსპორტირების კომპანიის იურისტებმა წერილობითი მოთხოვნით მიმართეს).

5. და ბოლოს, ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო განმარტავს, რომ მსგავს შემთხვევებში პასუხისმგებლობა უნდა დაეკისროს პროფესიონალურ ინტერნეტმედიასაშუალებებს და აღნიშნული გადაწყვეტილება არ შეეხება ისეთ გარემოებებს, როდესაც კომენტარები ინტერნეტფორუმზე გაკეთებულია ფორუმის მენეჯერის მიერ თემატიკის წინასწარი გამოქვეყნების გარეშე; ან როდესაც თემატიკის მომწოდებელი ,,კერძო" ,,მოყვარული" პირია, რომელიც მართავს პირად ვებ-გვერდს ან ბლოგს“ - წერს ექსპერტი ირაკლი კობიძე.