სამირა ისმაილოვა: საქართველო ისეთივე სამშობლოა ჩემთვის, როგორც ნებისმიერი ქართველისთვის

საზოგადოება - 22:16, 15 Dec, 2013

7030

საქართველოში მცხოვრები ეთნიკური აზერბაიჯანელი ახალგაზრდების განათლების მისაღებად არსებობს სპეციალური სახელმწიფო დაფინანსების პროგრამა, რომლითაც ყოველწლიურად ასი ახალგაზრდა სარგებლობს, გარდა ამისა, აზერბაიჯანელი ახალგაზრდების განათლების დაფინანსებაში თავისი წვლილი შეაქვს კომპანია ,,სოკარს“, რომელიც მთავარ აქცენტს ობლებსა და სოციალურად დაუცველ ოჯახებზე აკეთებს.

_რამდენი ხანია, რაც თქვენი ორგანზიაცია არსებობს და ვინ არიან თქვენი ორგანიზაციის წევრები?

_,,საქართველოს აზერბაიჯანელ სტუდენტთა ასოციაცია“ უკვე 5 წელია თავის საქმიანობას ეწევა. ჩვენი ორგანიზაციის ბენეფიციალები ძირითადად არიან აზერბაიჯანელი ახალგაზრდები, სკოლის მაღალი კლასის მოსწავლეები, აბიტურიენტები და შემდგომ უკვე სტუდენტები, თუმცა ჩვენ სტუდენტობამდე გვაქვს მათთან კომუნიკაცია, ვინაიდან არსებობს ენობრივი ბარიერი ეთნიკურ უმცირესობებში, გარდა ამისა არის ძალიან ბევრი სხვა პრობლემა, რაზეც ჩვენი ორგანიზაცია მუშაობს. ჩვენი ცენტრალური ოფისი არის თბილისში, თუმცა ჩვენ გვყავს წარმომადგენლები ეთნიკური აზერბაიჯანლებით დასახლებულ რეგიონებში. ის მოსწავლეები, რომლებიც ჩართული არიან პროექტის განხორიცელებაში, პოტენციურად ხდებიან ჩვენი წევრები. გვყავს საკონტაქტო პირები, რომლებთანაც აბიტურიენტობის და შემდეგ უკვე სტუდენტობის პერიოდში გვაქვს მუდმივი კონტაქტები, როცა კონკრეტული ინფორმაციის მიწოდება გვჭირდება.

საქართველოს აზერბაიჯანელ სტუდენტთა ასოციაცია

_უშუალოდ თუ გიწევთ რეგიონში ჩასვლა და სკოლის პრობლემების ადგილზე გაცნობა?

_რა თქმა უნდა, ხშირად ჩვენ თავად ჩავდივართ, თუმცა სულ არის დაახლოებით 200 სკოლა, რაც ერთი ორგანიზაციისთვის ბევრია, აქედან 192 თუ არ მეშლება არის 12-კლასიანი. ხშირ შემთხვევაში თავად გვირეკავენ სკოლის მოსწავლეები, თუკი მათ რაიმე კონკრეტული საკითხი აინტერესებთ და შემდეგ ჩვენ ვერთვებით უკვე პრობლემის შესწავლაში.

_ძირითადად რა მიმართულების პროექტებს ახორციელებთ?

_ძირითადად ეს არის საგანმანათლებლო, ასევე ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის კუთხით. როგორც აღვნიშნე, ძალიან დიდი პრობლემაა ენობრივი ბარიერის, მიუხედავად იმისა, რომ არის უამრავი პროგრამა, რომელიც ქართული ენის შესწავლაზეა ორიენტირებული.

_რატომ დგას ეთნიკური აზებრაიჯანელი ახალგაზრდების წინაშე დღესაც იგივე პრობლემა, მაშინ, როცა თავის დროზე განათლების სამინისტროს მიერ ქართული ენის შესწავლის სპეციალური პროგრამა ამოქმედდა სწორედ ასეთი რეგიონებისთვის?

_ბოლო წლების განმავლობაში ეს ტენდენცია ნამდვილად შეიცვალა, მოდის ახალი თაობა, რომელმაც მეტ-ნაკლებად იცის ქართული ენა, ისინი ჩამოდიან უნივერსიტეტებში ჩასაბარებლად და მათ აქვთ ქართული ენის გარკვეული ბაზა. წარმოიდგინეთ, რომ თავის დროზე ქართული ენა მთელი წლის განმავლობაში ისწავლებოდა სახელმძღვანელოთი, რომელიც იყო სულ რაღაც 36 ფურცელი, აქ შედიოდა ლიტერატურაც, გრამატიკაც და იყო ძალიან მცირე იმისათვის, რომ ქართული ენა შეესწავლათ სკოლის მოსწავლეებს. ბოლო 4-5 წლის განმავლობაში მოხდა ამის გადახალისება, მასწავლებელთა გადამზადება, იყო სტუდენტების წახალისების პროგრამა, როცა ქართული ენის სწავლების კუთხით მათ უშვებდნენ ეთნიკური უმცირესობებით დასახლებულ რეგიონებში, ძალიან მნიშვნელოვანი იყო ,,ქართული ენის სახლები“, რომელიც დღევანდელ რეალობაში ხელს უწყობს ენის უკეთ შესწავლაში. რაც შეეხება პრობლემას, თუ რატომ ვერ ხედხდება სრულფასოვნად ენის დაუფლება, ერთია როცა ბავშვი სკოლაში სწავლობა ქართულ ენას, მაგრამ მეორეა კომუნიკაციის პრობლემა, როცა ურთიერთობა გიწევს ოჯახში, მეგობრებთან, სადაც აზერბაიჯანულად საუბრობენ. ამდენად, როცა ნაკლებია კომუნიკაცია, ენა გავიწყდება.

_გამომდინარე იქიდან, რომ აზერბაიჯანელი ახალგაზრდების საკმაოდ დიდ ნაწილს სურს სწავლა გააგრძელოს საქართველოში არსებულ უნივერსიტეტებში, რამდენად არის მოთხოვნა თავად აზერბაიჯანული მოსახლეობის მხრიდან, რომ ადგილზე არსებობდეს ან ქართულენოვანი სკოლები, ან მოხდეს კიდევ უფრო გაუმჯობესება ქართული ენის სწავლები?

_თვითონ ქართულენოვან სკოლებზე მოთხოვნას რაც შეეხება, ნაკლებად, რადგან აქ დგას ეროვნული თვითმყოფადობის საკითხი, ისინი თვლიან რომ მომავალმა თაობამ არ უნდა დაკარგოს თავისი ენა და ტრადიციები, თუმცა არის მოთხოვნა იგივე სკოლამდელ განათლებაზე, საბავშვო ბაღებზე, სადაც მარტივად შესაძლებელია, რომ ბავშვმა სრულფასოვნად ისწავლოს და შემდგომ უკვე სკლაშიც მარტივი გახდება მათთვის ენის დაუფლება. რაც შეეხება უმაღლეს სასწავლებლებს, 2009 წელს შემუშდა კვოტირებული პროგრამა ეთნიკური უმცირესობებისთვის, სადაც შედიან აზერბაიჯანლები, სომხები, ოსები, აფხაზები. მათ აქვთ საშუალება, რომ მშობლიურ ენაზე ჩააბარონ ერთი გამოცდა ზოგად უნარებში. ეს არის ე.წ. პოზიტიური დისკრიმინაცია, რაც მნიშვნელოვანია. შემდეგ უკვე უნივერსიტეტში მათ ერთი წლის განმავლობაში ასწავლიან ქართულ ენას, არის უამრავი კომუნიკაციის საშუალება, ტარდება ღონისძიებები, სადაც შეუძლიათ, რომ ჩაერთონ.

_სტატისტიკურად, ამ პროგრამამ რა შედეგი გამოიღო, თუ ფლობთ ამ მონაცემებს?

_რეალურად ეს პროგრამა მოქმედებს უკვე სამი წელია და ვფიქრობ საკმაოდ კარგი შედეგი გამოიღო. 2008 წელს სულ ვიყავით 5 აზერბაიჯანელი სტუდენტი, ვინ სწავლობა სახელმწიფო უნივერსიტეტებში. იყვნენ სხვებიც, მაგრამ ისინი სწავლობდნენ არა ეროვნული გამოცდებით ჩარიცხულ უმაღლეს სასწავლებლებში, არამედ კერძო უნივერსიტეტებში, სადაც არანაირი გამოცდის ჩაბარება არ იყო აუცილებელი, მიხვიდოდი გადაიხდიდი ფულს და ირიცხებოდი. ასეთი მდგომარეობა ძალია ბევრ პრობლემას ქმნიდა, იგივე კადრების პრობლემა, თუნდაც სკოლებში. ამ პროგრამის ამოქმედების შემდეგ სურათი რადიკალურად შეიცვალა. მაგალითად 2010 წელს 178 სტუდენტი ჩაირიცხა, 2011 წელს - 274, შარშან უკვე 700-ზე მეტი სტუდენტი ჩაირიცხა სახელმწიფო უნივერსიტეტში, დღეს უკვე სრული რაოდენობა 1500 სტუდენტს აღემატება. ეს იყო პირდაპირ ყოფილი პრეზიდენტის მიხეილ სააკაშვილის ინიციატივა ,,კვოტირებული პროგამის“ შემუშავება.

_ფიქრობთ თუ არა, რომ სახელმწიფოს ინტერესებიდან გამომდინარე, როცა ცხოვრობ ამ კონკრეტულ ქვეყანაში, თავად ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენლები უნდა ინტერესდებოდნენ ენის შესწავლით, სახელმწიფო ენის არცოდნა მინიმუმ უმუშევრობის პერსპექტივას უტოვებს ეთნიკურ უმცირესობებს...

_რა თქმა უნდა, ესენი არიან ჩვეულებრივად საქართველოს მოქალაქეები და თუ გსურს იყო სრულფასოვანი მოქალაქე, ვალდებული ხარ ფლობდე ამ ქვეყნის სახელმწიფო ენას, სხვაგვარად შეუძლებელია დღევანდელ რეალობაში. წარმოუდგენელია იყო მოქალაქე, ჩართული იყო სხვადასხვა პროცესებში სახელმწიფოს ენის არცოდნის გარეშე. ხაზგასმით მინდა აღვნიშნო, რომ ძალიან ბევრ ფორუმებზე იყო ამის განხილვა, რომ რამდენად სწორი და მისაღებია ეს პოზიტიური დისკრიმინაცია, ძალიან ბევრი მიიჩნევდა, რომ რატომ უნდა ირიცხებოდეს ჩვეულებრივი ქართველი 4 გამოცდით და რიგითი აზერბაიჯანელი მხოლოდ ერთი გამოცდით. თუმცა რომ არ ყოფილიყო ,,კვოტირებული პროგრამა“, დღესაც იმავე პრობლემის წინაშე ვიქნებოდით, რაც წლების მანძილზე იყო. რეალურად ის სტუდენტები, რომლებიც მომრავლდნენ ქართულ უნივერსიტეტებში, შეცვლის უფროს თაობას, თუნდაც იმ სკოლის კადრებს, ადგილობრივ დონეზე. ეს ახალგაზრდები განათლების მიღების შემდეგ დაბრუნდებიან ადგილებზე, ყველა ხომ ვერ დარჩება თბილისში?

_თქვენ ახსენეთ კადრების პრობლემა სკოლებში, რას გულისხმობთ, ზოგადად კვალიფიციურ პედაგოგებს თუ ქართულის ენის ცოდნის პრობლემას?

_კადრების ნაკლებობის საკითხი დღეს ალბათ ყველა სკოლაშია, მაგრამ განსაკუთრებით ეს ეხება ეთნიკური უმცირესობებით დასახლებულ რეგიონებს. არ არსებობს მასწავლებელი, რომელიც შეიძლება იყოს ახალგაზრდა, ეს არის დიდი იშვიათობა, უმეტესობა არის 50 წელს ზემოთ და ბევრი მათგანი არ ფლობს სახელმწიფო ენას - ქართულს. წარმოიდგინეთ, მასწავლებელი, რომელიც არის ინფორმაციის მატარებელი, არ შეუძლია მიიღოს მონაწილეობა გადახარისხების პროგრამებში. დღეს თითქმის არ არსებობს კადრი, რომელმაც შეიძლება შცვალოს. მე აბსოლუტურად არ მივესალმები ამას. როცა არ გაქვს სხვა გამოსავალი, მაშინ მიჯაჭვული ხარ იმ კადრებზე, რაც არის მოცემულ მომენტში. მაგრამ ერთ დეტალს მინდა ხაზი გავუსვა, გახსოვთ წინა მთავრობის პირობებში იყო მასწავლებელთა ერთგვარი წახალისებაც, ანუ საუბარია გამოცდებზე, რომლის წარმატებით ჩაბარების შემთხვევაში პედაგოგებს ანაზღაურება ემატებოდათ, წარმოიდგინეთ, რომ აზერბაიჯანულ სკოლებში პედაგოგებს ეს ინფორმაციას კი არ ჰქონდათ...

_ინფორმირებულობის თვალსაზრისით თუ გქონიდათ რაიმე პროექტი განხორციელებული?

_ჩვენ გვქონდა ამერიკის საელჩოს მეირ დაფინანსებული პროექტი, რომლის მიხედვითაც ჩვენ ვაწვდიდით სკოლებს ინფორმაციას კვოტირებული პროგრამის შესახებ, ჩვენ ვხვდებოდით რესურცენტრის წარმომადგენლებს, ვთანამშრომლობდით სკოლის დირექტორებთან, შემდეგ მოსწავლეებთან და ვაწვდიდით ინფორმაიცას. როდესაც ჩვენ ადგილზე ჩავდიოდით, წარმოიდგინეთ, რომ სკოლის დირექტორები გვხვდებოდნენ ისეთები, რომლებმაც არ იცოდნენ ამის შესახებ. გვხვდებოდა საშინელი სურათი, ძალიან ბევრი დაბრკოლება იყო. მიმაჩნია, რომ უნდა მუშაობდეს ის ადამიანი, რომელიც იღებს პასუხისმგებლობას. წლების განმავლობაში ჩვენ ვკარგავდით აზერბაიჯანულ თაობას, ახალგაზრდები ტოტალურად მიდიოდნენ მეზობელ ქვეყნებში - რუსეთში, თურქეთში, აზერბაიჯანში... და უმეტესად არა სწავლის მიზნით, არამედ სამუშაოდ. ისინი ენის არცოდნის გამო ვერ შოულობდნენ სამსახურს და მიდიოდნენ იმ ქვეყანაში, სადაც ენის ცოდნის გარეშეც შეიძლებოდა საკუთარი თავის რეალიზება. ეს ტენდენცია გრძელდებოდა ათწლეულების მანძილზე... ჩვენ გვაქვს ასეთი რეალობა -არის თაობა, რომელიც ჯერ კიდევ საბჭოთა მენტალობით ცხოვრობს, იგივე სკოლებში... დღეს აღარ არის საბჭოთა კავშირი, დაიშალა და ის მეთოდება აბსოლუტურად შეუსაბამოა დღევანდელ თანამედროვე სამყაროსთან. დღეს აზერბაიჯანელ ახალგაზრდებს შეუძლიათ მიიღონ განათლება ადგილზე, ჰქონდეთ დიპლომი და იყონ ამ ქვეყნის სრულფასოვანი მოქალაქეები. მას არ მოუწევს წასვლა რუსეთში, აზერბაიჯანში, თურქეთში და ა.შ. თითოეული ასეთი აზერბაიჯანელი ახალგაზრდა ხდება მაგალითი სხვებისთვისაც.

ძალიან ბევრი ასახელებს სხვადასხვა პრობლემებს, მაგრამ მე მაინც ვთვლი, რომ აზერბაიჯანული მოსახლეობის ყველა სხვა პრობლემა მეორეხარისხოვანი და პირველ რიგში დგას განათლების და ინფორმაციის ნაკლებობის პრობლემა. წარმოიდგინეთ, რომ საქართველოში მცხოვრები აზერბაიჯანელი მოქალაქეები არ უყურებენ საქართველოს ტელეარხებს, საქმის კურსში არ არიან რა ხდება ქვეყანაში, იმ მიზეზით, რომ მათ არ იციან ქართული. ისინი უყურებენ აზერბაიჯანის, თურქეთის რუსეთის ტელეარხებს, საკუთარი ქვეყნის შესახებ ინფორმაიცას იღებ მეზობელი ქვეყნებიდან, აქ კიდევ მეორე პრობელემა დგას, რამდნად ობიექტურ და სწორ ინფორმაციას იღებენ რიგი ტელევიზიებიდან და რა პოზიციით აშუქებენ ისინი საქართველოში მიმდინარე პროცესებს... ეს არის უმძიმესი პრობლემა.

_თუმცა, საზოგადოებრივ მაუწყებელზე არის აზერბაიჯანულენოვანი გადაცემა...

_კი, არის საზოგადოებრივ მაუწყებელზე, მაგრამ ეს არ არის საკმარისი. დილის ექვს საათზე და ღამის თორმეტ საათზე რომ აჩვენებ რაღაც გადაცემას 10-15 წუთიანს, მე ვთვლი, რომ სამოქალაქო ინტეგრაციის კუთხით ეს არ არის საკმარისი.

_დღეს რა ვითარებაა, გრძელდება თუ არა ის პროგრამა, რომელიც 3-4 წლის წინ იყო დაწყებული და რამდენად ხართ ჩართული თქვენი ორგანიზაცია ამ პროექტების მიმდინარეობაში?

_რამდენადაც ჩემთვის ცნობილია, ძალიან ბევრი პროგრამის განხილვა ხდება, ჯერ-ჯერობით ზუსტად ვერ გეტყვით, მაგრამ ამაზე მსმენია. მაგალითად იყო ადრე ბილინგური სწავლების პროგრამა, კერძოდ უშვებდნენ ორენოვან სახელმძღვანელოებს 30% იყო ქართულად და 70% აზერბაიჯანულად, რაც საშუალებას იძლეოდა, მოსწავლეს ქართული ესწავლა არა მხოლოდ ქართული ენის გაკვეთილზე, არამედ მათემატიკის გაკვეთილზეც, ისტორიის რაღაც მონაკვეთი შეესწავლა ქართულად და ა.შ. ეს პროგრამა, როგორც მე ვიცი გაჩერდა. ადრე იყო პილოტირებული დაახლოებით 10 სკოლაში - ქვემო ქართლსა და სამცხე-ჯავახეთში ხორციელდებოდა. ამის შეჩერება იქნება ძალიან ცუდი შედეგის მომტანი.

_თუ მოიკითხა იგივე თქვენმა ორგანიზაციამ, რატომ შეჩერდა ამ პროგრამის განხორციელება?

_ჩვენ გვითხრეს, რომ მიმდინარეობს დახარისხება, სხვადასხვა პროცესები და რომ ეს არის მიზეზი. რამდენადაც ჩემთვის ცნობილია, საკმარისი იყო ის სახელმძღვანელოები იმისათვის, რომ პროგრამა გაგრძელებულიყო და არა მხოლოდ 10 სკოლაში. წინა მთვრობის დროს მზადდებოდა, რომ უკვე 2012 წელს ყველა ეთნიკური უმცირესობების სკოლები გადასულიყვნენ ბილინგურ სწავლებაზე. ეს პროგრამა შეჩერდა. გარდა ამისა იყო ძალიან კარგი პროექტი ,,ქართული ენის სახლები“, სადაც არა მხოლოდ მოსწავლეებს, არამედ პედაგოგებს, დირექტორებს, საჯარო მოხელეებსაც ეძლეოდათ საშუალება, რომ იქ ესწავლათ ქართული იმ კუთხით, რა კუთხითაც მათ სჭორდებოდათ. ეს პროგრამაც მთლიანად არის შეჩერებული, ,,ქართული ენის სახლები“ არის დაკეტილი. ამის მიზეზიც გაურკვეველია. საუბარია იმაზეც, რომ შესაძლოა ,,კვოტირებული პროგრამა ერთს პლიუს ოთხიც“ გაუქმდეს, რადგან ეს დიდ თანხებთან არის დაკავშირებული და რომ საკმარისია ის, რაც გაკეთდა. ჩემი აზრით ეს ყველაფერი არ არის საკმარისი. რამდენადაც ვიცი გრძელდება პროგრამა ,,ქართული ენა - მომავალი წარმატებისთვის“ გრძელდება. ეს იყო ძველი თავრობის დროსაც, მანამდეც, უბრალოდ გარკვეული ცვლილებები განიცადა. მე ვთვლი, რომ წინა მთავრობის პირობებში ეთნიკური უმცირესობების საკითხი ბევრად უფრო წინწამოწეული იყო.

_თქვენ თვლით, რომ ახალი ხელისუფლების პირობებში ეთნიკური უმცირესობების თემა აღარ არის აქტუალური?

_ეს ჩემი სუბიექტური აზრია, მიმაჩნია, რომ ხდება ამ ყველაფრის ჩახშობა, ვფიქრობ, ეხლა ცდილობენ, რომ აქცენტები უფრო სხვა მიმართულებით გადაიტანონ...

_გარდა იმისა, რომ თქვენი ორგანიზაცია მუშაობს აზერბაიჯანელ ახალგაზრდებში განათლების ამაღლების კუთხით, აპირებთ თუ არა სხვადასხვა მიმართულებით პროექტების განხორციელებას?

_ჩვენ ვმუშაობთ კულტურული ურთიერთობების კუთხითაც. ძალიან მნიშვნელოვანია ინტეგრირების საკითხიც და ვფიქრობ, რომ ინტეგრაცია არ შეიძლება იყოს ცალმხრივი პროცესი. მე, როგორც ეთნიკური უმცირესობის წარმომადგენელს, თუ მინდა ვინტეგრირდე სადღაც, ის საზოგადოებაც უნდა იყოს მზად ამისთვის. მიმაჩნია, რომ ყოველთვის იყო ნებისმიერი სახელმწიფოს მინუსი. მე არ უნდა ვიყო უცხო სხეული ქართული საზოგადოებისთვის. ისინიც უნდა იყონ ინფორმირებული, უნდა ჰქონდეს საზოგადოებას გაცნობიერებული, თუ რატომ მინდა მე მათთან ინტეგრაცია, მე ამით ვაზარალებ, თუ პირიქით, ხელს შევუწყობ? ამდენად რამდენადაც მე უნდა მქონდეს სურვილი, იმდენად ქართული საზოგადოებაც უნდა იყოს მზად ინტეგრირებისთვის. ხშირად უთქვამთ, მათ შორის უნივერსიტეტში - ,,აი, თქვენთან ბაქოში“, ჩემთან თბილისი და საქართველოა. ეს ისეთივე სამშობლოა ჩემთვის, როგორც სხვა ნებისმიერი ქართველისთვის. მე ისეთივე პასუხისმგებელი ვარ საქართველოზე, როგორც სხვა ნებისმიერი ქართველი და მაქვს მოთხოვნები ჩემი ხელისუფლების მიმართ, რომ გარკვეული პირობები შემიქმნას, როგორც ამ ქვეყნის მოქალაქეს. ჩემი ინტერესია, რომ დავიცვა ჩემი სახელმწიფოს - საქართველოს ინტერესები და ამავდროულად დავიცვა და შევინარჩუნო ჩემი ეროვნულობა, კულტურა, ენა. მე თუ უარი ვთქვი ამაზე, მაშინ მე იგივე ქართველისთვის ვხვდები უინტერესო, ისევე როგორც ქართველმა უნდა დაიცვას თავისი ეროვნული ინეტერსები. ჩვენ ორგანიზაციაში ასე ვყოფთ - საქართველოს ფაქტორი, მოქალაქეობა და ეროვნულობა. ამ სამივეს ერთმანეთისგან ვერ გავყოფთ. ნებისმიერი აზერბაიჯანელის, ჩვენი მთავარი ფუნქცია არის ის, რომ მეგობრობა, თანამშრომლობა, ის სტრატეგიული პარტნიორობა, რომელიც საქართველოს აზერბაიჯანთან აქვს, ეს ყველაფერი გაღრმავდეს და კიდევ უფრო გაძლიერდეს. ჩვენი მხრიდან უნდა მოხდეს ამის ხელშეწყობა.

_თქვენ ახსენეთ აზერბაიჯანის სახელმწიფოსთან ჩვენი სტრატეგიული თანამშრომლობის ფაქტორი, რაც ძალიან მნიშვნელოვანია ამ ორი სახელმწიფოს ურთიერთობაში. თუ გაქვთ ურთიერთობა აზერბაიჯანულ ორგანიზაციებთან და თუ ხდება ხელშეწყობა იგივე ახალგაზრდული პროგრამების კუთხით?

_ყოველ წელიწადს ასი აზერბაიჯანელი ახალგაზრდა იღებს სახელმწიფო დაფინანსებას, რომლებიც ირიცხებიან ამ პროგრამის ფარგლებში და დანარჩენებს ხშირ შემთხვევაში ეხმარება კომპანია ,,სოკარი“. არიან ასევე სხვა აზერბაიჯანული კომპანიები, რომლებიც ასევე უწევენ დახმარებას, მაგრამ ,,სოკარი“ ძალიან აქტიურად არის ჩართული, რაც აზერბაიჯანის ხელისუფლების ერთ-ერთი დიდი დამსახურებაა. ეს არის წახალისება ადგილობრივი ახალგაზრდების, ისინი სრულად აფინანსებენ. ძირითადი აქცენტი კეთდება ობლებსა და სოციალურად დაუცველ ოჯახებზე, მაგრამ ხშირ შემთხვევაში მაინც ყველას აფინანსებენ. გარდა ამისა, წახალისების მიზნით ყოველთვიურად სტიპენდიებსაც აძლევენ. თუმცა აქაც არის გარკვეული პრიორიტეტები, რის მიხედვითაც ხდება დაყოფა. მე პირადად, როგორც სტუდენტური ორგანიზაციის ხელმძღვანელი, ძალიან მადლიერი ვარ.